Sinh ra và lớn lên tại Quảng Ninh, anh Bùi Tuấn Ngọc sớm chịu ảnh hưởng từ môi trường gia đình giàu truyền thống lao động và quân đội. Bố là bộ đội Biên phòng, mẹ là công nhân mỏ, tuổi thơ của anh gắn với những câu chuyện về người lính nơi biên cương và cuộc sống của những người thợ mỏ.

Những năm tháng ấy đã nuôi dưỡng trong anh tình yêu quê hương, sự trân trọng đối với người lao động và niềm tự hào về hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ. Lựa chọn con đường nghệ thuật chuyên nghiệp, anh theo học tại Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội, sau đó về công tác tại Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội, một trong những đơn vị nghệ thuật có bề dày truyền thống của lực lượng vũ trang.

Từ môi trường ấy, anh Bùi Tuấn Ngọc có điều kiện tham gia nhiều chương trình nghệ thuật phục vụ các sự kiện chính trị, văn hóa lớn của Đảng, Nhà nước và Quân đội. Không chỉ biểu diễn trên những sân khấu lớn, anh còn cùng đồng nghiệp đến các đơn vị quân đội, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo.

Những chuyến công tác giúp người nghệ sĩ trẻ tiếp xúc với nhiều vùng văn hóa, gặp gỡ những con người có hoàn cảnh và câu chuyện khác nhau. Từ đó, anh tích lũy vốn sống, tìm kiếm chất liệu cho những sáng tác của mình.

Với Bùi Tuấn Ngọc, muốn viết một ca khúc về quê hương hay con người, người nghệ sĩ không thể chỉ dựa vào những điều đã đọc, đã nghe mà cần trực tiếp trải nghiệm, quan sát và cảm nhận. Chính những chuyến đi đã trở thành một phần quan trọng trong hành trình sáng tác của người nghệ sĩ mặc áo lính.

Mang âm nhạc Việt Nam ra thế giới

Bên cạnh hoạt động nghệ thuật trong nước, Bùi Tuấn Ngọc còn tích cực tham gia các chương trình giao lưu văn hóa, giao lưu thanh niên và đối ngoại nhân dân tại nhiều quốc gia.

Anh từng có cơ hội đến Cuba, Maroc, Hungary, Trung Quốc, Lào, Ấn Độ và nhiều nước khác. Trong những hành trình ấy, có khi anh tham gia với tư cách nghệ sĩ biểu diễn, có khi là đại biểu thanh niên Việt Nam.

Đáng chú ý, Tuấn Ngọc từng tham gia các hoạt động giao lưu, học tập giữa thanh niên Việt Nam và Trung Quốc, chương trình giao lưu thanh niên quốc tế tại thành phố Sochi (Liên bang Nga) và hoạt động giao lưu hữu nghị, đối ngoại nhân dân tại Ấn Độ năm 2023.

Mỗi chuyến đi là một cơ hội để anh tìm hiểu văn hóa nước bạn, đồng thời giới thiệu hình ảnh đất nước, con người Việt Nam thông qua các hoạt động nghệ thuật.

Qua những chương trình giao lưu, Tuấn Ngọc nhận thấy âm nhạc có khả năng kết nối con người ngay cả khi họ khác biệt về ngôn ngữ, phong tục và môi trường sống.

Việc một nghệ sĩ Việt Nam tìm hiểu, thể hiện ca khúc của nước bạn không chỉ là hoạt động biểu diễn mà còn thể hiện sự trân trọng đối với văn hóa của quốc gia mình đến thăm. Ngược lại, những bài hát Việt Nam được trình diễn tại các chương trình quốc tế cũng góp phần khơi gợi sự quan tâm của bạn bè về lịch sử, con người và bản sắc văn hóa Việt Nam.

Trong các hoạt động đối ngoại, Lào là một quốc gia có nhiều dấu ấn đối với Bùi Tuấn Ngọc. Qua những chuyến công tác, giao lưu văn hóa và gặp gỡ thanh niên, nghệ sĩ nước bạn, anh có thêm cơ hội tìm hiểu tình hữu nghị đặc biệt Việt Nam - Lào.

Hiện nay, Tuấn Ngọc là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội Hữu nghị Việt Nam - Lào khóa V, nhiệm kỳ 2023–2028. Trên cương vị này, anh tham gia các hoạt động đối ngoại nhân dân, góp phần tăng cường giao lưu văn hóa, kết nối thế hệ trẻ hai nước.

Đối với Tuấn Ngọc, âm nhạc và đối ngoại nhân dân có mối liên hệ chặt chẽ. Những chương trình nghệ thuật tạo nên sự gần gũi, còn các hoạt động giao lưu giúp duy trì và phát triển những mối quan hệ hữu nghị.

Tác giả những ca khúc về tuổi trẻ

Không chỉ là nghệ sĩ biểu diễn, Bùi Tuấn Ngọc còn dành nhiều tâm huyết cho sáng tác âm nhạc. Các tác phẩm của anh tập trung vào những đề tài gắn bó với cuộc sống và công việc, từ quê hương Quảng Ninh, hình ảnh người chiến sĩ đến tình hữu nghị quốc tế và phong trào thanh niên.

Có thể kể đến những ca khúc như “Ai về quê hương tôi Quảng Ninh”, “Cô gái Viêng Chăn”, “Tình anh em ngàn năm” và “Áo xanh gọi tương lai”. Trong đó, “Áo xanh gọi tương lai” đoạt Giải Đặc biệt tại cuộc thi sáng tác ca khúc tuyên truyền Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII và được lựa chọn là ca khúc chính thức của Đại hội.

Trên cương vị Bí thư Đoàn cơ sở Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội, anh thường xuyên tiếp xúc, làm việc với những đoàn viên là ca sĩ, diễn viên múa, nhạc công, người sáng tác, dàn dựng và kỹ thuật viên. Môi trường ấy giúp Tuấn Ngọc hiểu rõ hơn tâm tư, nguyện vọng cũng như khả năng đóng góp của những người trẻ hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật. Từ đó, Tuấn Ngọc cùng tổ chức Đoàn tại đơn vị triển khai các hoạt động nhằm phát huy vai trò của nghệ sĩ trẻ, gắn phong trào thanh niên với nhiệm vụ chính trị và hoạt động nghệ thuật.

Đây cũng là môi trường giúp anh có thêm chất liệu sáng tác về thế hệ trẻ, không chỉ từ những khẩu hiệu hay chủ đề tuyên truyền, mà từ thực tế hoạt động của đoàn viên, thanh niên.

Ở Bùi Tuấn Ngọc, ba vai trò nghệ sĩ quân đội, cán bộ Đoàn và người tham gia hoạt động đối ngoại nhân dân luôn gắn bó với nhau. Điểm nổi bật trong những đóng góp của anh là việc phát huy thế mạnh chuyên môn để thực hiện trách nhiệm với cộng đồng. Thay vì tách biệt công việc nghệ thuật với hoạt động xã hội, anh tìm cách kết hợp hai lĩnh vực, đưa âm nhạc đến gần hơn với đời sống của bộ đội, nhân dân và thanh niên.

Được giới thiệu xét trao Giải thưởng “Thanh niên sống đẹp” năm 2026, Bùi Tuấn Ngọc là một trong những gương mặt trẻ lựa chọn cống hiến bằng chính nghề nghiệp và khả năng của mình. Từ sân khấu quân đội đến các diễn đàn giao lưu quốc tế, Bùi Tuấn Ngọc đang tiếp tục hành trình của một nghệ sĩ trẻ dùng âm nhạc để thực hiện nhiệm vụ, kết nối con người và quảng bá văn hóa Việt Nam.