Cô giáo vùng biên và hành trình đưa học trò vượt khó

CTG: 23 năm gắn bó với giáo dục miền Tây Nghệ An, cô giáo Phạm Thị Thùy Liên không chỉ giúp nhiều học sinh dân tộc thiểu số đạt giải cao trong các kỳ thi học sinh giỏi mà còn tiếp thêm niềm tin để các em vượt qua hoàn cảnh, theo đuổi ước mơ. Với cô, thành công lớn nhất của người thầy là giúp học trò có cơ hội bước xa hơn nơi mình bắt đầu.

Từ lớp học vùng biên đến giải Nhất học sinh giỏi tỉnh
 
Năm học 2024 - 2025, Ngân Thị Diệu Thùy, cô học trò người dân tộc Thái có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, xuất sắc giành giải Nhất học sinh giỏi môn Lịch sử cấp tỉnh Nghệ An. Thành tích ấy có sự đồng hành bền bỉ của cô giáo Phạm Thị Thùy Liên, bởi Diệu Thùy có hoàn cảnh rất khó khăn, nhưng lại thông minh, ham học và đặc biệt yêu thích môn Lịch sử.
 
Nhận thấy khả năng và khát vọng của học trò, cô Liên dành nhiều thời gian hướng dẫn, bồi dưỡng kiến thức, rèn luyện kỹ năng phân tích, lập luận và trình bày các vấn đề lịch sử. Từng bài viết được sửa, từng cách lập luận được điều chỉnh. Những lúc học trò thiếu tự tin, cô lại động viên, giúp em nhận ra khả năng của bản thân. Kết quả, Diệu Thùy giành giải Nhất học sinh giỏi cấp tỉnh năm học 2024 - 2025.
 
Chia sẻ về cô giáo Liên, Diệu Thùy từng nói rằng: "Cô như người mẹ thứ hai của em". Với cô Liên, lời nói ấy có ý nghĩa đặc biệt. Bởi điều cô mong muốn không chỉ là một giải thưởng, mà còn là sự trưởng thành của học trò, nhất là những em phải đối diện với nhiều thiệt thòi.
 

Niềm vui tiếp tục đến trong năm học 2025 - 2026, khi học sinh do cô Liên bồi dưỡng giành giải Nhì môn Lịch sử cấp tỉnh.

Hai năm liên tiếp có học sinh đạt giải cao là kết quả đáng ghi n hận đối với một giáo viên nhiều năm công tác tại địa bàn miền núi, biên giới còn không ít khó khăn.

Nhưng điều khiến cô Liên tự hào hơn cả là những học sinh từng rụt rè, thiếu tự tin đã dám đặt mục tiêu cao hơn và nỗ lực để thực hiện. "Các em đã chứng minh rằng học sinh vùng khó không phải là những học sinh ít ước mơ; các em chỉ cần được trao cơ hội và được người thầy tin tưởng", cô chia sẻ.

23 năm không ngừng đổi mới ở miền Tây xứ Nghệ

Sinh năm 1981, cô Phạm Thị Thùy Liên tốt nghiệp đại học chuyên ngành Sư phạm Lịch sử và bắt đầu công tác từ tháng 9/2003 tại Trường THCS Mậu Đức, huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An. Sau đó, cô lần lượt giảng dạy tại các trường THCS Lục Dạ, Yên Khê. Từ năm học 2026 - 2027, cô công tác tại Trường THCS - THPT Mường Quạ, xã Môn Sơn, tỉnh Nghệ An.

23 năm đứng lớp, phần lớn thời gian cô gắn bó với những địa bàn miền núi, biên giới, nơi có đông học sinh dân tộc thiểu số sinh sống. Không ít học trò của cô thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, có bố mẹ đi làm ăn xa. Điều kiện học tập và khả năng tiếp cận tài liệu, công nghệ của các em còn hạn chế. Chính thực tế ấy đặt ra cho cô Liên một câu hỏi: Làm thế nào để học sinh vùng khó có thể tiếp cận kiến thức tốt hơn và không bị bỏ lại phía sau? Câu trả lời của cô là liên tục thay đổi cách dạy.

Với môn Lịch sử, cô không muốn học sinh chỉ học thuộc những con số, sự kiện hay mốc thời gian. Cô tìm cách biến bài học thành những câu chuyện về con người, quê hương, đất nước và những hy sinh của các thế hệ đi trước. Trong các tiết học, cô tăng cường sử dụng hình ảnh, tư liệu, sơ đồ, phương tiện trực quan để giúp học sinh dễ tiếp cận kiến thức. Những năm gần đây, cô chủ động tìm hiểu và ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), Canva vào thiết kế bài giảng.

Đối với một giáo viên đã có hơn hai thập kỷ kinh nghiệm, việc tiếp cận công nghệ mới đòi hỏi không ít thời gian tự học, thử nghiệm và điều chỉnh. Tuy nhiên, cô cho rằng giáo viên vùng khó càng cần đổi mới để giúp học sinh có thêm cơ hội tiếp cận những phương pháp học tập hiện đại. Cô không xem công nghệ là mục tiêu cuối cùng, mà là công cụ giúp bài giảng sinh động, dễ hiểu, khơi gợi hứng thú và khả năng tự học của học sinh. 

Song song với giảng dạy đại trà, cô dành nhiều tâm huyết cho công tác bồi dưỡng học sinh giỏi. Từ kinh nghiệm thực tế, cô xây dựng các chuyên đề, hệ thống kiến thức, hướng dẫn học sinh khai thác tư liệu, phân tích sự kiện và trình bày vấn đề lịch sử một cách logic. Cô cũng nghiên cứu, thực hiện sáng kiến  kinh nghiệm về bồi dưỡng học sinh giỏi cấp THCS, hướng tới việc chia sẻ phương pháp với đồng nghiệp và nâng cao chất lượng giáo dục tại địa phương.

Những nỗ lực ấy được ghi nhận bằng nhiều danh hiệu và hình thức khen thưởng: Bằng khen của UBND tỉnh Nghệ An, Bằng khen của Bộ Giáo dục và Đào tạo; được tuyên dương nhà giáo tiêu biểu tỉnh Nghệ An trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh... Đặc biệt, ngày 27/11/2025, cô Phạm Thị Thùy Liên được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen vì những đóng góp trong công tác giáo dục. 

Đó là sự ghi nhận đối với hành trình nhiều năm tận tụy với nghề, kiên trì nâng cao chất lượng giáo dục tại địa bàn còn nhiều khó khăn.

Ở tuổi 45, sau 23 năm gắn bó với giáo dục miền Tây Nghệ An, cô Liên vẫn đặt mục tiêu tiếp tục học hỏi, đổi mới phương pháp, ứng dụng công nghệ và đồng hành với những học sinh có hoàn cảnh khó khăn. 

Cô không kỳ vọng tất cả học trò đều trở thành học sinh giỏi, mà mong muối mỗi em khi rời mái trường đều biết trân trọng lịch sử dân tộc, yêu quê hương, có niềm tin vào bản thân và ý chí vươn lên. "Điều đẹp nhất của nghề giáo không phải là người thầy đứng ở đâu, mà là sau mỗi bài giảng, mình đã giúp được bao nhiêu học trò tin rằng các em có thể bước xa hơn nơi mình bắt đầu", cô Liên bày tỏ.

KA