Từng từ chối cơ hội công việc tốt hơn chỉ vì sợ bản thân không làm được, Lê Thị Cẩm Tú (25 tuổi), đang làm việc tại Khu công nghiệp Hòa Khánh (TP.Đà Nẵng), cho biết: "Mình được đề xuất một vị trí công việc mới với mức lương cao hơn, cơ hội học hỏi và phát triển tốt hơn, nhưng cuối cùng đã từ chối. Lý do là mình sợ không làm được, sợ bản thân không chịu được áp lực". Dù chưa bắt đầu, chưa thử sức, Tú đã tự hình dung ra hàng loạt kịch bản rủi ro và chọn cách từ chối. Chính những nỗi sợ ấy khiến cơ hội dừng lại ngay trước mắt.

Có những nỗi sợ vô hình khiến người trẻ chùn bước. ẢNH: THẢO PHƯƠNG
Nguyễn Thị Thùy Trang (26 tuổi), ngụ P.Hạnh Thông, TP.HCM (trước đây là Q.Gò Vấp), từng ấp ủ kế hoạch xây dựng kênh TikTok và mở một gian hàng online bán đồ dùng học tập. Thế nhưng mọi thứ chỉ dừng lại trong suy nghĩ. "Mình sợ lỗ vốn, sợ bán không ai mua vì cạnh tranh quá nhiều, sợ mình không làm được. Nghĩ tới nghĩ lui, cuối cùng mình… thôi", Trang kể.
Theo thạc sĩ Nguyễn Anh Khoa, Phó giám đốc Trung tâm tham vấn tâm lý và hỗ trợ pháp luật, Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP.HCM, việc người trẻ chùn bước trước cơ hội ngay từ khi chưa bắt đầu xuất phát từ hai nguyên nhân chính.
"Thứ nhất, khi đứng trước một hành trình hay trải nghiệm mới, người trẻ có xu hướng quay về những mô típ suy nghĩ và hành động cũ. Sự quen thuộc tạo ra một sức ì rất lớn. Dù mong muốn thay đổi, nhưng chính những trải nghiệm cũ an toàn lại kéo họ ở lại. Nguyên nhân thứ hai đến từ cảm giác mơ hồ về tương lai. Sự thận trọng vốn không sai. Nhưng khi nỗi sợ khiến người trẻ tự đóng lại những cánh cửa mà họ chưa từng thử mở, họ đang vô tình bỏ lỡ những cơ hội có thể thay đổi chính mình", ông Khoa nói.
Trái ngược với những câu chuyện chần chừ, cũng có những người trẻ lựa chọn đối diện với nỗi sợ để tìm kiếm hướng đi mới. Khắc Ngọc Đạt (25 tuổi), ngụ P.Bình Hòa, TP.HCM (trước đây là TP.Thuận An, Bình Dương), là một trong số đó.
Từng từ bỏ công việc văn phòng ổn định để khởi sự kinh doanh đồ trang trí bể cá, thác nước và đá rải sân vườn, Đạt thừa nhận bản thân trải qua không ít hoang mang. "Nỗi sợ lớn nhất của mình lúc đó là thu nhập không đều. Trước giờ quen với mức lương cố định mỗi tháng, bây giờ mọi thứ phụ thuộc hoàn toàn vào việc kinh doanh", Đạt chia sẻ.
Tuy nhiên, điều khiến Đạt kiên định là mong muốn thử thách năng lực bản thân, cải thiện thu nhập để lo cho bản thân và gia đình. Thay vì để nỗi sợ chi phối, Đạt chọn cách chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi bắt tay vào làm.
Đến thời điểm hiện tại, khi công việc dần ổn định, Đạt cho rằng quyết định dám bắt đầu là điều đúng đắn. "Ít nhất mình đã thử. Mình vui vì những nỗ lực được đền đáp, nhận được sự tin tưởng của khách hàng và sự động viên của những người xung quanh", Đạt nói.
Theo thạc sĩ Đinh Văn Mãi, giảng viên bộ phận kỹ năng mềm, Trung tâm phát triển năng lực sinh viên - Trường ĐH Văn Lang, nếu tâm lý ngại bắt đầu không được tháo gỡ, người trẻ có thể đối mặt với nhiều hệ lụy.
"Nỗi sợ khiến người trẻ trì trệ trong rèn luyện kỹ năng, trải nghiệm bị "đóng băng", dần đánh mất niềm tin vào bản thân. Họ dễ rơi vào vòng lặp tự ti, bỏ lỡ cơ hội và chọn lối sống an phận, né tránh rủi ro trong một xã hội biến động nhanh", ông Mãi phân tích.
Từ góc độ chuyên môn, ông Mãi cho rằng người trẻ cần tiếp cận nỗi sợ theo ba nguyên tắc. "Trước hết là xác định rõ mục tiêu để định hình hành trình phát triển. Thứ hai, xem nỗi sợ như một tín hiệu để lên kế hoạch cải thiện bản thân, thay vì né tránh. Cuối cùng, hãy bắt đầu từ những hành động nhỏ để tạo đà cho những bước đi lớn hơn", ông Mãi khuyên.
Theo TN















