Tạo giá trị mới từ những cành quế

Sinh ra và lớn lên tại vùng đất gắn bó với cây quế, những học sinh Trường THPT Trần Nhật Duật, xã Yên Bình, tỉnh Lào Cai đã quen thuộc với hình ảnh những đồi quế xanh ngút ngàn. Từ lâu, cây quế là nguồn sinh kế của nhiều gia đình tại Văn Yên, với các sản phẩm truyền thống như vỏ quế và tinh dầu.

Tuy nhiên, trong quá trình tìm hiểu hoạt động khai thác, nhóm học sinh nhận thấy thân, cành và một số phần nguyên liệu quế sau thu hoạch vẫn có khả năng được tận dụng để tạo ra sản phẩm mới.

Từ thực tế đó, các em bắt đầu nghiên cứu dự án "Cinnamon Soul – Hương quế từ đại ngàn Văn Yên", với mục tiêu gia tăng giá trị cây quế thông qua thiết kế sản phẩm, ứng dụng khoa học và phát triển thương hiệu địa phương.

Thay vì tập trung vào những sản phẩm quế truyền thống, nhóm lựa chọn hướng đi khác: biến nguyên liệu quế thành các sản phẩm tiêu dùng và quà tặng có giá trị gia tăng.

Sau quá trình tìm hiểu nguyên liệu, nghiên cứu công thức và nhu cầu thị trường, nhóm phát triển ba dòng sản phẩm gồm nến thơm Lòng Quế, Xà phòng Hương Quế và Túi thơm Mộc Hương Quế.

Trong đó, nến thơm Lòng Quế được xác định là sản phẩm chủ lực, thể hiện rõ nhất ý tưởng sáng tạo của nhóm.

Điểm khác biệt nằm ở thiết kế lọ chứa nến. Thay vì sử dụng cốc thủy tinh hoặc các loại vật liệu thông thường, nhóm nghiên cứu gia công những đoạn thân, cành quế phù hợp thành phần vỏ chứa sáp nến.

Nhờ đó, cây quế không chỉ tạo nên mùi hương mà còn trực tiếp tham gia vào cấu trúc sản phẩm. Những đoạn cành quế vốn có giá trị sử dụng hạn chế được nghiên cứu để trở thành một sản phẩm quà tặng mang đặc trưng vùng nguyên liệu Văn Yên.

Đáng chú ý, nhóm còn nghiên cứu khả năng sử dụng các mảnh quế làm bấc đốt, hướng đến khai thác sâu hơn đặc tính của nguyên liệu bản địa.

Tuy nhiên, quá trình hiện thực hóa ý tưởng không đơn giản. Do thân và cành quế là vật liệu hữu cơ có khả năng cháy, việc sử dụng chúng làm lọ chứa nến đặt ra nhiều yêu cầu về cấu tạo, khả năng chịu nhiệt và an toàn sản phẩm. Đối với phương án bấc quế, nhóm phải nghiên cứu các yếu tố như kích thước, độ ẩm, khả năng bắt lửa, thời gian duy trì ngọn lửa, mức tiêu hao sáp và hiện tượng tạo muội.Những thông số này cần được thử nghiệm, so sánh và đánh giá trước khi lựa chọn phương án phù hợp.

Từ một ý tưởng thiết kế nến thơm, dự án từng bước mở rộng sang nghiên cứu khả năng tận dụng phụ phẩm quế để chế tạo vật liệu mang hương và bấc đốt. Đây cũng là hướng nghiên cứu mà nhóm tiếp tục theo đuổi nhằm hoàn thiện sản phẩm.

Đưa hương quế Văn Yên đến gần người tiêu dùng

Không dừng lại ở sản phẩm nến thơm, nhóm học sinh tiếp tục phát triển Xà phòng Hương Quế và Túi thơm Mộc Hương Quế, từng bước hình thành bộ sản phẩm mang thương hiệu Cinnamon Soul.

Mỗi sản phẩm có công năng riêng nhưng cùng sử dụng hình ảnh và hương thơm của quế Văn Yên làm yếu tố nhận diện.

Nếu Nến thơm Lòng Quế tập trung vào thiết kế sáng tạo và tận dụng nguyên liệu, thì xà phòng và túi thơm giúp mở rộng khả năng ứng dụng của quế trong các sản phẩm tiêu dùng hằng ngày.

Để phát triển dự án, các thành viên không chỉ nghiên cứu công thức, chế tạo mẫu mà còn tìm hiểu nhu cầu khách hàng, tính toán chi phí, thiết kế bao bì và xây dựng thương hiệu.

Nhóm định hướng phát triển sản phẩm theo chuỗi giá trị, từ nghiên cứu nguyên liệu, thiết kế, sản xuất đến tiếp cận thị trường. Trong đó, yếu tố bản sắc địa phương được chú trọng nhằm tạo sự khác biệt so với những sản phẩm cùng loại.

Bên cạnh hình thức bao bì, Cinnamon Soul còn hướng tới xây dựng nội dung số giới thiệu vùng quế Văn Yên, nguồn gốc nguyên liệu và quá trình nghiên cứu sản phẩm.

Thông qua đó, người tiêu dùng không chỉ tiếp cận một món đồ có hương quế mà còn có cơ hội tìm hiểu câu chuyện về vùng nguyên liệu và những học sinh đứng sau dự án.

Nhóm xác định các đối tượng khách hàng tiềm năng gồm người trẻ, gia đình, khách du lịch và thị trường quà tặng mang dấu ấn địa phương.

Đây là hướng đi nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh quế Văn Yên thông qua những sản phẩm gần gũi với đời sống.

Trong quá trình triển khai, các học sinh đã trực tiếp tham gia nhiều công đoạn của một dự án khởi nghiệp, từ nghiên cứu nguyên liệu, thử nghiệm công thức, chế tạo sản phẩm đến khảo sát người dùng và giới thiệu sản phẩm.

Mỗi công đoạn đều đặt ra những yêu cầu mới. Có phương án phải điều chỉnh sau thử nghiệm, có thiết kế cần tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và trải nghiệm sử dụng.

Quá trình đó giúp các thành viên từng bước tiếp cận hoạt động nghiên cứu khoa học và khởi nghiệp bằng những công việc cụ thể, thay vì chỉ dừng ở việc đề xuất ý tưởng.

Đặc biệt, việc lựa chọn nguyên liệu sẵn có tại địa phương còn thể hiện hướng tiếp cận kinh tế tuần hoàn, tận dụng hiệu quả tài nguyên và hạn chế lãng phí trong quá trình sản xuất.

Nếu được hoàn thiện và phát triển, Cinnamon Soul có thể mở thêm hướng khai thác giá trị từ cây quế, tạo sự kết nối giữa vùng nguyên liệu, hoạt động chế biến, thiết kế sản phẩm và thị trường tiêu dùng.

Dù đã tạo ra các sản phẩm mẫu, dự án vẫn đang trong quá trình nghiên cứu, hoàn thiện. Những yêu cầu về kỹ thuật, chất lượng, an toàn sản phẩm, tiêu chuẩn hóa quy trình và khả năng thương mại hóa là các vấn đề nhóm cần tiếp tục giải quyết.

Tuy nhiên, từ những thân, cành quế quen thuộc, các học sinh đã bước đầu hình thành một hướng phát triển sản phẩm mới gắn với thế mạnh quê hương.

Với Cinnamon Soul., hành trình khởi nghiệp bắt đầu không phải từ những công nghệ xa lạ hay nguồn nguyên liệu đắt đỏ, mà từ chính cây quế đã gắn bó với người dân Văn Yên qua nhiều thế hệ.

Từ một nguyên liệu truyền thống, những người trẻ đang tìm cách tạo ra sản phẩm mới bằng kiến thức, tư duy thiết kế và tinh thần sáng tạo. Đó cũng là mục tiêu mà nhóm học sinh gửi gắm qua thông điệp: “Hương quế từ đại ngàn, giá trị mới từ bàn tay người trẻ”.

CTG