Từ giảng đường đến những nơi không ai muốn đặt chân tới

Sinh năm 1992, Đại úy Phạm Thế Quang là giảng viên Khoa Chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Công việc thường ngày của anh gắn với những bài giảng, giáo trình, tài liệu, nghiên cứu khoa học và các buổi huấn luyện nghiệp vụ.

Không dừng lại ở bục giảng, khi có yêu cầu, anh Quang lại trở thành người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ. Anh thường xuyên tham gia trực chỉ huy Đội chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ học tập tại Học viện, bảo đảm an toàn cho học viên, sẵn sàng tham gia chiến đấu khi cấp trên yêu cầu. Trong số những nhiệm vụ tiêu biểu có hoạt động hỗ trợ cứu hộ trong bão YAGI tại khu vực xung quanh nơi Học viện đóng quân.

Ở đó, khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn được rút ngắn đến mức gần như không còn. Một kỹ năng từng được giảng dạy trong lớp học phải được vận dụng chính xác. Một phương án từng được phân tích trên giấy phải được thực hiện trong điều kiện thực tế.

Năm 2025, khi động đất xảy ra tại Myanmar, anh Phạm Thế Quang có mặt trong đoàn cán bộ Bộ Công an Việt Nam thực hiện nhiệm vụ cứu nạn, cứu hộ quốc tế.

Động đất để lại những khu vực sập đổ, những công trình vốn là nơi sinh sống, làm việc của con người nay trở thành những khối bê tông chồng chất. Trong hoàn cảnh ấy, nhiệm vụ của lực lượng cứu hộ không chỉ là tìm kiếm, mà còn là phải làm việc với sự thận trọng cao nhất, bởi mỗi khu vực đổ nát đều tiềm ẩn những nguy cơ khó lường.

Tại đây, Đại úy Phạm Thế Quang trực tiếp tham gia tìm kiếm được 7 thi thể nạn nhân trong khu vực sập đổ. Anh cũng phối hợp với đoàn cứu hộ các nước đưa thêm 7 thi thể nạn nhân ra khỏi đống đổ nát để bàn giao cho chính quyền địa phương và gia đình người bị nạn.

Những con số ấy có thể chỉ được viết vài dòng trong một bản báo cáo, nhưng phía sau mỗi con số là một con người, một gia đình và một câu chuyện đã bị thiên tai cắt ngang. Có lẽ đó cũng là điều khiến công việc cứu nạn, cứu hộ trở nên đặc biệt. Người lính không chỉ tìm kiếm một nạn nhân. Họ đang tìm kiếm một người thân mà phía bên kia vẫn còn những người đang chờ đợi.

Năm 2026, hành trình cứu nạn quốc tế tiếp tục đưa Đại úy Phạm Thế Quang đến Venezuela. Tại đây, anh phối hợp với lực lượng cứu nạn, cứu hộ của Bộ Quốc phòng đưa thi thể của 57 nạn nhân ra ngoài đống đổ nát.

Nhưng nhiệm vụ không chỉ dừng lại ở việc tìm kiếm và đưa nạn nhân ra khỏi hiện trường. Cùng đoàn Bộ Quốc phòng, anh tham gia thăm hỏi, động viên hơn 500 hộ gia đình mất nhà cửa; chuyển tới người dân vùng thiên tai những nhu yếu phẩm cần thiết, trong đó có hơn 360kg thịt hộp, 100 thùng sữa, 50 thùng mì tôm cùng chăn màn, quần áo phòng dịch.

Giữa một vùng đất vừa trải qua thảm họa, những phần quà ấy có thể không đủ để bù đắp những mất mát. Nhưng sự có mặt của những người đến từ một đất nước xa xôi để giúp đỡ trong lúc khó khăn lại mang một ý nghĩa khác: con người có thể vượt qua khoảng cách địa lý, ngôn ngữ và biên giới để đến với nhau bằng sự sẻ chia.

Và ở đó, người cán bộ cứu hộ Việt Nam không chỉ thực hiện nhiệm vụ chuyên môn. Anh còn góp phần mang theo hình ảnh của những người Việt Nam sẵn sàng giúp đỡ cộng đồng quốc tế khi thiên tai xảy ra.

Phía sau những tấm bằng khen

Hành trình của Đại úy Phạm Thế Quang được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng.

Trong nhiệm vụ hỗ trợ nhân đạo sau thảm họa động đất tại thủ đô Caracas, Venezuela, anh được Chính phủ Venezuela trao tặng Huy chương Anh hùng. Trong nhiệm vụ tại Mandalay, Myanmar ngày 28/3/2025, anh được trao Huy hiệu, Kỷ niệm chương ghi nhận hỗ trợ nhân đạo.

Anh cũng được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ vì có thành tích xuất sắc đột xuất trong nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn, cứu hộ tại Venezuela năm 2026; Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Công an vì có thành tích xuất sắc đột xuất trong thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn, cứu hộ tại Myanmar năm 2025 cùng 5 Giấy khen vì có thành tích trong công tác cứu nạn, cứu hộ từ năm 2021 đến năm 2026.

Nhưng nếu chỉ nhìn vào những phần thưởng, có lẽ chưa thể thấy hết chân dung người cán bộ cứu hộ.

Bởi một tấm bằng khen không thể kể hết những giờ luyện tập. Một huy hiệu không thể kể hết những phút căng thẳng tại hiện trường. Và những con số trong báo cáo không thể thay thế được những câu chuyện của những gia đình phía sau mỗi nạn nhân.

Sau mỗi chuyến đi, Đại úy Phạm Thế Quang lại trở về với giảng đường. Nhưng có lẽ giảng đường sau những chuyến đi ấy đã không còn hoàn toàn giống như trước. Bởi những kiến thức về tìm kiếm, cứu nạn, cứu hộ giờ đây được soi chiếu bằng trải nghiệm thực tế. Những tình huống từng được mô phỏng trong huấn luyện đã có thêm những câu chuyện thật. Những yêu cầu về bản lĩnh, sự phối hợp, tính kỷ luật và khả năng xử lý tình huống không còn là những khái niệm trừu tượng.

Và có lẽ, với những học viên, bài học bài học giá trị nhất mà họ học được là hình ảnh người thầy của mình sẵn sàng lên đường khi có nhiệm vụ; đi đến nơi khó khăn, làm những việc khó khăn và trở về tiếp tục công việc gieo những bài học mới cho thế hệ sau.

CTG