Thiếu nước ngọt, thừa nước mặn
Đúng như dự báo của Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam, mùa khô năm nay hạn hán và xâm nhập mặn đã diễn ra gay gắt tại ĐBSCL, mực nước sông và mực nước nội đồng xuống thấp nhất trong vòng 30 năm qua. Đã có khoảng 500.000ha lúa đông xuân thiếu nước tưới, hơn 100.000ha lúa xuân hè và hè thu đang trong tình trạng khô hạn, tập trung ở các tỉnh: Tiền Giang, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, An Giang, Kiên Giang, Bến Tre và Hậu Giang.
Ngay từ đầu mùa khô, hơn 9.400ha đất sản xuất lúa chủ lực của huyện Chợ Lách (Bến Tre) đã khô hạn hoàn toàn. Trong khi đó, tại An Giang, nắng hạn cũng đã làm khô cạn nhiều cánh đồng sản xuất lúa đông xuân và xuân hè. Chỉ tính riêng ở hai huyện Tịnh Biên và Tri Tôn, đã có hơn 40.000 người dân thiếu nước sinh hoạt, trên 50.000ha lúa đông xuân bị khô hạn, năng suất giảm từ 15 - 30%.
Theo Sở Nông nghiệp và PTNT Sóc Trăng, toàn tỉnh hiện có trên 40.000ha lúa vụ ba bị ảnh hưởng bởi nắng hạn nên chắc chắn năng suất sẽ không cao. Nắng hạn gay gắt cũng khiến nhiều nông dân nổi tiếng về kỹ thuật trồng lúa của vùng Gò Công Đông và Gò Công Tây (Tiền Giang) phải bó tay. Ông Dương Minh Việt ở xã Kiểng Phước (Gò Công Đông) sản xuất 1,4ha lúa đang trong giai đoạn trổ bông. Gần đây, ông phải bơm nước liên tục, cứ 4 - 5 ngày bơm một lần, mỗi lần bơm 4 - 6 giờ nhưng vẫn không đủ nước.
Theo Trung tâm Nghiên cứu thuỷ nông và cấp nước (Viện Khoa học Thuỷ lợi miền Nam), năm nào hạn hán cũng đi đôi với xâm nhập mặn, khiến nhiều địa phương ở ĐBSCL phải đối phó với hai vấn đề có tính mâu thuẫn là thiếu nước ngọt, thừa nước mặn. Thường thì đỉnh điểm nước mặn xâm nhập vào khoảng tháng 4 hàng năm, nhưng năm nay, nước mặn lại xâm nhập sớm và sâu hơn. Bến Tre là một trong những tỉnh chịu ảnh hưởng nặng nề của tình trạng xâm nhập mặn. Trong năm 2010, độ mặn đo được là 4%o, độ xâm nhập cách các cửa sông trên 55km, riêng sông Hàm Luông trên 60km. Mặt khác, do hệ thống các tuyến đê bao ngăn mặn chưa hoàn chỉnh nên nước mặn đã xâm nhập khắp các tuyến kênh nội đồng của tỉnh, độ mặn 1%o hầu như xâm nhập toàn bộ tỉnh Bến Tre. Đến giữa tháng 3/2011, độ mặn 4%o đã xâm nhập cách các cửa sông trên 45km, riêng sông Hàm Luông trên 50km.
Một số khu vực của hai tỉnh An Giang và Hậu Giang cũng bị nước mặn xâm nhập với độ mặn cao nhất là 7%o, không thể bơm nước phục vụ trồng trọt.
Chủ động ứng phó
|
|
Để hạn chế thấp nhất những thiệt hại do ảnh hưởng của khô hạn và xâm nhập mặn, tỉnh Tiền Giang đã có văn bản yêu cầu các địa phương, ngành hữu quan, đặc biệt các huyện phía Đông là Gò Công Đông, Gò Công Tây, Chợ Gạo, thị xã Gò Công... khẩn trương triển khai các giải pháp phòng chống hạn, mặn, bảo vệ sản xuất và ổn định đời sống nhân dân. Ông Trần Thành Lập, Phó chủ tịch UBND tỉnh Hậu Giang cho biết, đã chỉ đạo Sở Nông nghiệp và PTNT tích cực chủ động chống hạn và xâm nhập mặn, đồng thời phối hợp với Công ty Cấp thoát nước công trình đô thị tỉnh đẩy nhanh tiến độ thi công các trạm cấp nước từ kênh Tám Ngàn để phục vụ nước sản xuất, sinh hoạt của người dân tại thị xã Vị Thanh và một phần thị xã Vị Thủy. Trong trường hợp nước mặn lấn sang huyện Long Mỹ, tỉnh sẽ đưa nước sạch bằng xe bồn về phục vụ bà con.
Tỉnh Kiên Giang cũng chủ động đối phó với tình trạng xâm nhập mặn bằng cách thông báo lịch thời vụ đến các địa phương, bố trí mùa vụ gieo sạ phù hợp. Trung tâm Khuyến nông - Khuyến ngư tỉnh đã cho vận hành các cống trên tuyến đê biển. Bên cạnh đó, tỉnh cũng đã đắp được 107 trong tổng số 120 đập ngăn mặn, kinh phí hơn 4 tỉ đồng.
Trong hội nghị triển khai giải pháp chống hạn và xâm nhập mặn các tỉnh ĐBSCL vừa tổ chức tại Sóc Trăng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và PTNT Cao Đức Phát cho biết, Bộ sẽ chỉ đạo các cơ quan khoa học gấp rút hoàn thành công tác quy hoạch thủy lợi cho khu vực ĐBSCL có tính tới tác động yếu tố biến đổi khí hậu để quy hoạch sát với thực tế và có các biện pháp ứng phó hiệu quả hơn.
Theo KTNT
