Ông nghĩ sao về những tủ sách tinh hoa như Bibliothèque de la Pléiade hay Library of America? 

 

Bất cứ ai làm xuất bản cũng đều hy vọng ra được những tủ sách như vậy. Nó có rất nhiều ý nghĩa, vừa là tôn vinh các tác giả, vừa là đáp ứng nhu cầu thưởng thức của bạn đọc... Tủ sách tinh hoa sẽ thách thức thời gian bằng những giá trị lâu bền, nhất là vào những thời điểm các giá trị đích thực không được nhìn nhận đầy đủ bởi các yếu tố khách quan.

Từ khi hoạt động đến nay, có thể nói Nhã Nam đã xuất bản rất nhiều tác phẩm văn học Việt Nam và nước ngoài có giá trị. Việc xuất bản nhiều cuốn sách có giá trị khác với việc xây dựng một tủ sách tinh hoa như thế nào?

Nhã Nam luôn dành ưu tiên lớn nhất về nhân lực và tài chính cho các tác phẩm có giá trị. Trong văn học dịch, mặc dù chưa xuất bản nhiều kiệt tác văn học cổ điển nhưng đối với văn học đương đại, năm nào chúng tôi cũng cho ra những tác phẩm của những tác giả “nặng ký” như Orhan Pamuk, Salman Rushdie, Margaret Atwood, Raymond Carver, Ian McEwan, Kertész Imre, Márai Sándor, Italo Calvino... và gần đây nhất là Mario Vargas Llosa (Nobel 2010). Đó là về nội dung. Còn về hình thức, tuy không được đầu tư một cách quá đặc biệt, nhưng những cuốn sách này được sản xuất theo tiêu chuẩn cao nhất của Nhã Nam - giấy tốt và bìa sách đẹp, nhã nhặn. 

Tuy nhiên, nhiều quyển sách hay đặt cạnh nhau cũng chưa đủ làm nên một tủ sách tinh hoa. Trong tương lai chúng tôi muốn xây dựng một tủ sách cao cấp, theo đúng nghĩa của nó. Tức là một tủ sách ngoài sự tuyển chọn tinh tường, khoa học, mang tính hệ thống và có giá trị lâu dài, còn thỏa mãn những yêu cầu khắt khe về in ấn, chẳng hạn được in bằng giấy thửa khác biệt, có một format riêng, và có một logo nhận dạng riêng... Tủ sách đó sẽ phải đáp ứng tốt nhất các tiêu chuẩn về chất lượng và tiện nghi cho việc sử dụng, lưu trữ. 

Việc xây dựng một tủ sách như thế đặt ra cho Nhã Nam những thách thức nào?

Thách thức chủ yếu, theo tôi nghĩ, đó là một tủ sách như vậy có được độc giả Việt Nam ủng hộ hay không. Thị trường đọc ở phương Tây đã phát triển ở mức rất cao, trong khi ở Việt Nam thị trường sách còn quá bé nhỏ, chưa nói đến việc các NXB luôn phải đau đầu chống chọi với sách nhái, sách giả, sách photocopy... Không có độc giả thì tủ sách này chỉ còn là tủ sách xa xỉ. 

Ngoài ra, thị trường xuất bản Việt Nam hiện nay hầu như chỉ tiêu thụ mạnh các loại sách mang tính giải trí, độc giả đọc sách cao cấp rất ít. Không có thực lực và quyết tâm ưu tiên kinh phí và nhân lực sẽ không thể có được tủ sách đòi hỏi cao này. 
Chúng tôi được biết với một số đầu sách đặc biệt, Nhã Nam in thêm 100 bản giấy đẹp có đánh số để dành cho những người chơi sách. Ý tưởng này xuất phát từ đâu?

Chúng tôi làm xuất bản nhưng cũng là người chơi sách và thích sách đẹp. Những bản in đẹp có đánh số cũng học từ các cụ nhà mình cả thôi. Việc này bên cạnh ý nghĩa tôn vinh tác giả, còn tạo điều kiện cho bạn đọc thích sưu tầm sách lưu giữ những cuốn sách đặc biệt của các tác giả mà mình yêu mến. Hiện nay Nhã Nam vẫn tiếp tục truyền thống này, chọn lựa một số ít tác giả tiêu biểu để làm các bản in đặc biệt. Việc này chỉ để “chơi” chứ không có nhiều lợi ích về mặt thương mại.

Xin cảm ơn ông.